Aardappelen

Aardappelen

Aardappelen waren vroeger een vast onderdeel van de warme maaltijd, maar tegenwoordig zijn ze op zóveel verschillende manieren klaar te maken, dat ze bijna fusion zijn geworden. Aardappelen zijn de veelzijdige en voedzame knollen waarmee iedereen is opgegroeid. 

Aardappel kweken in 30 liter potten

Helaas is mijn tuin niet groot genoeg om heel veel aardappelen te kweken. Op YouTube zag ik een paar interessante filmpjes over aardappelen poten in 30 liter potten. 

Vastkokers ​en droogkokers

Een onderscheid is er tussen aardappelrassen, de zogenaamde vastkokers en aardappelrassen met bloemige of kruimige aardappelen; droogkokers. Vastkokers houden bij het koken hun stevigheid. Aardappelen die kruimig blijven zijn daardoor het meest geschikt om te pureren. Je hebt ook aardappelen die bij langer koken helemaal uit elkaar vallen. Dit zijn afkokers.

Aardappelen poten

Aardappelen kweken is vrij makkelijk. Het begint bij het uitzoeken van goede pootaardappelen. Je kunt pootaardappelen kopen bij een tuincentrum (deze gebruik je om bodemziektes te voorkomen). Het voorkiemen van de pootaardappelen kan vanaf midden februari, voor een vroege oogst. Leg de pootaardappelen bijvoorbeeld in een oude fruitkist en zorg ervoor dat ze voldoende licht krijgen. Daarnaast is het belangrijk dat de ruimte waar de pootaardappelen liggen, vorstvrij is.

Aardappelen plant je niet, die poot je. Je moet aardappelen poten in april.  Ga je de aardappelen poten in april, dan kun je de eerste krieltjes al in juni oogsten. Je maakt voor het poten ondiepe geulen van 5 centimeter diep op kleigrond of van 10 centimeter diep op zandgrond. Je schuift tijdens de groei van de aardappelen steeds meer grond tegen de planten aan. Hiervoor haal je de grond tussen de rijen weg, want op deze manier maakt de plant meer stengels en dus meer aardappelen. Water de aardappelen regelmatig en zorg voor goede afwatering.

Oogsten en bewaren van aardappelen

Je kunt de aardappelen oogsten vanaf juni (vroege oogst) tot oktober (late oogst). Je kunt het beste gebruik maken van een tuinvork. Steek de tuinvork diep in de grond een haal voorzichtig de aardappelen naar boven.

Aardappelen kunnen het best bewaard worden in een ondiepe bak op een droge, donkere, vorstvrije plek.

Zaaitabel en plantafstand

20 dagen van zaaien tot kiem, 120 dagen van zaaien tot oogst en een minimum plantafstand van 40 centimeter.

janfebmrtaprmeijunijuliaugsepoktnovdec
            
            
            
  •      zaaien binnen / glas
  •      zaaien buiten / verplanten
  •      oogsten

Wat zijn aardappelen?

De aardappel is een plant die onder de grond een energievoorraad aanlegt in de vorm van zetmeel. Dit zetmeel wordt bewaard in knollen en die noemen we aardappelen of aardappels. De knollen worden gevormd aan ondergrondse stengels, stolonen genoemd. De aardappel is na rijst, mais en tarwe het belangrijkste voedselgewas in de wereld. Oorspronkelijk komt de aardappel uit Zuid-Amerika, maar sinds de 16e eeuw is hij in veel Europese landen een van de basisvoedingsmiddelen. De aardappel wordt in veel landen, waaronder Nederlands en België, gezien als maaltijddrager, maar in andere landen telt hij mee als groentesoort. De aardappel die voor ons het meest bekend is, is de Solanum tuberosum. Dit is een zeer geschikte soort om te poten.

Kenmerken van de aardappel

De aardappel behoort net als de paprika, de tomaat en tabak tot de nachtschadefamilie. Van de aardappelen zijn de groene delen giftig en de plant bevat alkaloïden. Aardappelplanten kunnen ook bessen vormen, maar die zijn zeer giftig. Hierin worden kleine zaden gevormd.

De aardappelen die wereldwijd het meest geteeld worden zijn de Solanum tuberosum, de andere soorten worden vooral in Zuid-Amerika geteeld. In de aardappel komen twee typen zetmeel voor en dat zijn amylose en amylopectine. In aardappelen komt 21% amylose voor. In 2005 is er voor het eerst een aardappelras op de markt gekomen dat bijna 100% amylopectine bevat.

Ziekten en ongedierte bij aardappelen

De meest voorkomende ziekten bij aardappelen zijn gangreen, bladkrulvirus, aardappelziekte en schurft. Ongedierte bij aardappelen zijn rupsen, aardappelaaltjes, slakken en draadwormen.

Voedingswaarden per 100 gram

Energie: 82 kj, 346 kcalWater: 77,4 gram
Eiwit: 2 gramCalcium: 9 mgram
Koolhydraten: 17 gramIJzer: 0,5 mgram
Vet: 0,1 gramVitamine C: 8 mgram
Vezels: 2,5 gram